Historia

 Ostroróg – Miasto położone na Równinie Szamotulskiej wchodzącej w skład Pojezierza Poznańskiego, które jest częścią Niziny Wielkopolsko – Kujawskiej. Usytuowana jest w powiecie szamotulskim i województwie wielkopolskim. Miasto Ostroróg, będące siedzibą Urzędu , wyróżnia się malowniczym położeniem na północnym brzegu Jeziora Wielkiego nad rzeką Ostrorogą . Około 12 km na północ od Ostroroga przepływa rzeka Warta, za którą rozpoczynają się lasy Puszczy Nadnoteckiej, jednego z najwspanialszych kompleksów leśnych Polski. Od strony zachodniej gmina sąsiaduje z bardzo ciekawym krajobrazowo Pojezierzem Międzychodzko – Sierakowskim.

Miasto Ostroróg usytuowane jest w odległości 45 km na północny zachód od Poznania. Leży przy drodze krajowej Szamotuły – Wronki w odległości 10 km od Szamotuł i 15 km od Wronek. Z Ostroroga jest 110 km do Gorzowa, 200 km do Szczecina, 230 km do Berlina. W odległości 10 km od miasta znajduje się w Szamotułach stacja kolejowa stanowiąca ważny węzeł komunikacyjny na trasie Poznań- Szczecin.

Miasto Ostroróg stanowi centrum społeczno – gospodarcze gminy.

Ostroróg zajmuje bowiem szczególne miejsce w historii Wielkopolski i Polski – jako centrum reformacji w XVI i XVII wieku. W znacznej mierze swoją sławę zawdzięcza szlacheckiej rodzinie Ostroróg. To z tej ziemi pochodził Jan Ostroróg – wojewoda poznański, pisarz polityczny, autor słynnego traktatu „O urządzeniu Rzeczypospolitej”, a także rozprawy na temat gry w szachy (jako pierwszy w świecie wprowadził numerację pól 1-8 i a-h). Tutaj też urodził się Andrzej Węgierski – historyk reformacji, kaznodzieja i tłumacz. Był autorem pierwszego zarysu dziejów reformacji w Europie Wschodniej. Duże znaczenie dla historii miasta miał pobyt w nim – przez prawie 100 lat – braci czeskich, którzy założyli szkołę z biblioteką i archiwum. Ostrorogiem władali także przedstawiciele rodziny Potockich, Radziwiłłów i Zaleskich. Podstawą utrzymania mieszkańców była uprawa roli. W XIX wieku Ostrorożanie włączyli się w nurt pracy organicznej, solidnie pracując i tworząc dobrze zorganizowane gospodarstwa rolne.
Dziś na terenie gminy z powodzeniem funkcjonują zakłady rolne, a hodowla i przetwórstwo osiągnęło wysoki poziom. Dogodne warunki do rozwoju rolniczego charakteru gminy stwarza bliskość zakładów przetwórstwa rolnego.
W gminie działa też biblioteka, oferując mieszkańcom  interesujący księgozbiór. Miasto jest organizatorem wielu imprez kulturalno-rozrywkowych, które odbywają się w malowniczej scenerii jeziora Mormin. Niektóre z nich na stałe wpisały się w gminny kalendarz. Rozwojowi zainteresowań i talentów Ostrorożan  służą rozmaite kluby, organizacje i stowarzyszenia.

Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1383 r. Prawa miejskie przed 1412 r., lokacja miasta została potwierdzona w 1546 roku, przez króla Zygmunta Starego. W 1436 r. w tym mieście urodził się pisarz polityczny, wojewoda poznański Jan Ostroróg. Na przełomie XVI i XVII wiek Ostroróg stanowił ważny ośrodek reformacji. Mieściły tu się archiwum, biblioteka i Seminarium Duchowne Jednoty Braci Czeskich.

Historia Ostroroga jest nierozerwalnie związana z dziejami Wielkopolski, jednego z największych regionów historyczno-etnograficznych w Polsce. W  wiekach VII-X Wielkopolska była centrum ówczesnego życia politycznego kraju. Pod koniec XVIII wieku w dwóch etapach przeszła pod panowanie pruskie: w pierwszym rozbiorze (1772 r.) ziemie na północ od Noteci i  w drugim rozbiorze (1793 r.) zasadnicza część regionu; utworzono tu prowincję Prusy Południowe. Po Kongresie Wiedeńskim (1815 r.) z terenów zachodniej Wielkopolski utworzono Wielkie Księstwo Poznańskie. W połowie XIX w., gdy silnie zaczął rozwijać się pruski system państwowy i  bezpośrednia walka o wolność stała się niemożliwa, powstała w  Poznańskiem idea pracy organicznej i konkurowania z Niemcami na polu gospodarczym, zwłaszcza w rolnictwie, co zaowocowało znacznym podniesieniem poziomu gospodarczego tego regionu. Odzyskanie wolności w  1918 roku nastąpiło w wyniku powodzenia Powstania Wielkopolskiego. Z  ziem Wielkiego Księstwa Poznańskiego utworzono województwo poznańskie.

 Osada targowa pod grodem notowana po raz pierwszy w  1398 r.  Prawa miejskie Ostroróg otrzymał przed 1412 r., a lokację w 1546 r. odnowił król Zygmunt Stary.

W XVI i pocz. XVII w. bardzo ważny ośrodek Braci Czeskich, korzystający z opieki Ostrorogów. Mieściło się tutaj : archiwum, biblioteka i seminarium duchowne Jednoty. W Ostrorogu odbyły się również dwa ważne Synody Braci Czeskich: w 1620 r. i 1627 r.

Ostroróg przez cały czas swojego istnienia był miastem prywatnym. Pierwotnie stanowił własność jednej z gałęzi rodu Nałęczów, którzy od nazwy miasta przyjęli przydomek Ostrorogów. Po śmierci ostatniego męskiego potomka rodu – kasztelana międzyrzeckiego Sędziwoja w 1624 r. przeszedł w ręce Potockich, jako wiano jego siostry Barbary. Potem m.in. w 1660 r. należał do Karola Radziwiłła, w 1674 r. Wacława Zaleskiego i w 1718 r. Macieja Malechowskiego. Przed poł. XVIII w. znalazł się w rękach rodziny Kwileckich. Upadek miasta w XVIII w. W w. XIX ludność Ostroroga systematycznie wzrastała. W 1811 r. było 432 mieszkańców, w 1843 r. – 898 mieszkańców i w 1884 r. – 1001. W r. 1912 miasto liczyło już 1267, a w 1939 r. nawet 1320 mieszkańców. W okresie międzywojennym miasto miało charakter typowo rolniczy.

Spod okupacji  hitlerowskiej wyzwolone zostało 27 .I. 1945 r.

Komentarze są wyłaczone